Pierwsze wzmianki o Sri Lance są datowane na VI - V wiek p.n.e. Natomiast już w IV w. p.n.e. istniało potężne królestwo Syngaleskie ze stolicą w Anuradhapurze. Miasto to było głównym ośrodkiem państwa przez ponad 1500 lat. W X wieku król Parakramabahu I przeniósł stolicę do łatwiejszego do obrony przed najeźdźcami z północy, nowopowstałego miasta Polonnaruwa. Polonnaruwa była stolicą przez 200 lat, jednak umacniające się na północy państwo Tamilów (przybyłych z południowych Indii) zmusiło królestwo Singalezów do migracji, bardziej na południe wyspy. Starożytne miasta zostały opuszczone i w krótkim czasie pochłonęła je dżungla. Dopiero w ostatnim stuleciu prace archeologiczne pozwoliły odkryć na nowo starożytne zabudowania. Granice obszaru starożytnych miast wyznaczają trzy ośrodki miejskie: Anuradhapura na północnym zachodzie, Polonnaruwa na wschodzie i Kandy na południu. Tworzą one trójkąt, wewnątrz którego znajduje się szereg mniejszych stanowisk archeologicznych związanych ze starożytną cywilizacją Sri Lanki.

Tereny starożytnego trójkąta leżą w północno-centralnej części wyspy na suchym niegdyś płaskowyżu. Niezwykle nowatorskie i pomysłowe rozwiązania w dziedzinie inżynierii wodnej w głównej mierze przyczyniły się do rozwoju państwa syngaleskiego. Do dzisiaj działa zrekonstruowana na początku XX wieku sieć irygacyjna, którą tworzą dziesiątki kanałów, zapór i zbiorników wodnych.

Anuradhapura była pierwszą i najdłużej funkcjonującą – ponad 1000 lat - stolicą państwa syngaleskiego. Współczesna zabudowa miasta została w pewien sposób połączona ze starożytnymi zabudowaniami, przez co zabytki są rozsiane na dużym obszarze. Usytuowane na północny zachód od współczesnych zabudowań, tworzą rozległy, iście parkowy kompleks.

Na naszej liście zwiedzania Sri Lanki Anuradhapura była ostatnia w kolejności. Do miasta przybyliśmy wieczorem prosto z Dambulli i pozostało nam jedynie znaleźć nocleg i zjeść kolację. Hotel Milano, w którym zatrzymaliśmy się, okazał się mieć dobrą kuchnię i przemiłą obsługę.

Rankiem, po śniadaniu udaliśmy się w kierunku zabudowań dawnego królestwa. Niestety, nie wzięliśmy rikszy ani nie wynajęliśmy rowerów i w trzydziestostopniowym skwarze wędrowaliśmy nieciekawymi w sumie ulicami współczesnej Anuradhapury. Na szczęście, przed wejściem do kompleksu zabytków udało nam się dogadać z właścicielem tuk-tuka, który pokazał nam najważniejsze budowle, ciekawie je omawiając.

Niestety na początek niemiłe rozczarowanie – Jetavanarama Dagoba - ponad 70 metrowa stupa, zbudowana w III w. przez króla Mahasena - w remoncie. Olbrzymie rusztowania i masa uwijających się w niemiłosiernym upale robotników. Szkoda było na nich patrzeć. A jak się dowiedzieliśmy Dagoba jest w remoncie już od wielu lat i nie wiadomo kiedy prace się skończą.

Rikszą, wśród dość oddalonych od siebie poszczególnych zabytków jeździliśmy parę godzin, wysiadają z niej raz po raz przed kolejnym interesującym miejscem. Najgorzej było stąpać bosymi stopami, po rozgrzanych prawie do czerwoności płytach wokół stup, jak się okazało Lankijczycy nie mieli z tym żadnego problemu. Cóż, delikatne są te białasy z Europy.

Na koniec zostawiliśmy sobie Maha Bodhi Tree – czyli święte drzewo Buddy. Zaszczepka z drzewa pod którym medytował Budda i doznał oświecenia formułując filozofię buddyzmu została tu przywiezione z Bodgaya w Indiach za czasów wielkiego imperatora Ashoki, przez jego córkę. Drzewo się przyjęło i od tego czasu jest dla mieszkańców Sri Lanki i dla buddystów na całym świecie drzewem świętym. Przed wejściem stoi policja i sprawdza wszystkich wchodzących. W pobliżu drzewa ludzie płaczą, modlą się, zostawiają kwiaty. Bardzo ciekawe miejsce dla kogoś kto chce się przyglądnąć buddystom podczas modlitwy. Byle nie robić tego zbyt nachalnie…

Ogólnie ruiny w Anuradhapura bardzo nam się podobały i choć nieraz, patrząc na te kamienne pozostałości, trudno sobie wyobrazić jak to wyglądało w czasach swojej świetności to jednak robi na zwiedzających wielkie wrażenie.

  Przeczytaj więcej o pobycie na Sri Lance

Thuparama Dagoba