Good Morning Viet Nam

piątek, 23 lutego 2007, 00:00 (19:00 Warszawa)

DzieĂą przed opuszczeniem KambodÂży, rozmawialiÂśmy z jednym z kierowcĂłw motorkĂłw.
- dokÂąd jutro jedziecie? - zapytaÂł
- do Sajgonu - odpowiedzieliÂśmy
- Powodzenia...
PrzeraÂżajÂące, motocyklista z Phnom Penh, miejsca w ktĂłrym ruch uliczny przypomina chaos w najczystszej formie Âżyczy nam powodzenia w Sajgonie. Z drugiej strony nie bez przyczyny chyba wziĂŞÂło siĂŞ powiedzenie: "ale Sajgon...". Jak to wyglÂąda w praktyce mieliÂśmy siĂŞ przekonaĂŚ juÂż nastĂŞpnego dnia.

Mamy raczej kiepskie doœwiadczenia z autobusami miêdzynarodowymi w Indochinach, ale ponownie kupiliœmy bilety na taki autobus i tylko dlatego ¿e to by³a najtaùsza opcja jak¹ znaleŸliœmy. Mieliœmy w pamiêci co siê dzia³o w czasie wjazdu do Kambod¿y, przez co byliœmy otwarci na wszelkie niespodzianki i raczej byliœmy pewni, ¿e bez k³opotów na jednej lub drugiej granicy siê nie obejdzie. I spotka³a nas mi³a niespodzianka. Przejazd pomiêdzy Phnom Penh a Sajgonem okaza³ siê najbardziej profesjonalnym, wygodnym i bezstresowym transgranicznym transportem w czasie tej wyprawy. Jad¹cy z nami pilot autobusu zrêcznie organizowa³ wszelkie formalnoœci aby do minimum ograniczyÌ pobyt na granicach. Wszystko przebieg³o na tyle sprawnie, ¿e po stronie kambod¿aùskiej przeprowadzono zbiorcz¹ kontrolê paszportów, a przejœcie kontroli wietnamskiej sprowadzi³o siê jedynie do przeœwietlenia baga¿y. Po 6 godzinach od wyruszenia z Phnom Penh wjechaliœmy do Sajgonu. Co wiêcej nie przyjechaliœmy na jakieœ peryferia miasta - jak to siê czêsto zdarza - lecz w sam œrodek turystycznego getta. Dok³adnie tam gdzie chcieliœmy siê znaleŸÌ.

Wjazd do dawnej stolicy Po³udniowego Wietnamu by³ stosunkowo d³ugi. Spodziewaliœmy siê zobaczyÌ wiêksz¹ kopiê Phnom Penh ale zobaczyliœmy bardzo czyste, pouk³adane i eleganckie miasto. A¿ trudno by³o nam w to uwierzyÌ. Wszystko to co widzieliœmy z za okna by³o skrajnie inne od naszych wyobra¿eù. Po dotarciu do celu musieliœmy znaleŸÌ nocleg. Nie jest to trudne w tym mieœcie, chyba ¿e siê ma skrajnie ma³y bud¿et. WiêkszoœÌ hotelików oferuje pokoje dwuosobowe od 9 USD w górê, przy czym za 10 USD mo¿na dostaÌ pokoik naprawdê ³adnie wyposa¿ony. Poœwiêciliœmy trochê czasu na szukanie ale w efekcie uda³o siê nam znaleŸÌ piêkny pokoik za 7 USD. Taniej siê ju¿ nie da³o. W Phnom Penh bardzo narzekaliœmy na brak tanich knajpek i ten sam problem spodziewaliœmy siê uœwiadczyÌ w Sajgonie. Na szczêœcie i w tej kwestii pomyliliœmy siê. W okolicy w której zamieszkaliœmy a¿ roi³o siê od restauracyjek. Co wa¿niejsze jedzenie by³o w nich na ka¿d¹ kieszeù. Od najprostszej jad³odajni i kanapkarni po mniej lub bardziej ekskluzywne restauracje. Niemal od razu, po bardzo uczciwym kursie wymieniliœmy pieni¹dze w jednym z licznych kantorów oraz z grubsza przejrzeliœmy oferty okolicznych agencji turystycznych w zakresie biletów autobusowych do Hanoi. Jak dot¹d, pierwsze wra¿enie po wjeŸdzie do Wietnamu bardzo pozytywne.

Naczytaliœmy siê wielu bardzo nieprzychylnych opinii o wietnamskich sprzedawcach. Zdaniem ich autorów sprzedawcy byli bardzo czêsto nieuprzejmi, czasem wrêcz agresywni, niechêtni do obni¿ania ceny, czasem nawet wyrzucaj¹cy potencjalnego sprzedawcê ze sklepu. Znaliœmy to z Tybetu wiêc mieliœmy bardzo mieszane uczucia i bez jakieœ wiêkszych nadziei na zakupowe sukcesy udaliœmy siê póŸnym popo³udniem na najwiêkszy w mieœcie bazar. Bazar jak bazar. WiêkszoœÌ stoisk nastawionych na turystów. Sprzedawcy zachêcaj¹ do kupowania, czasem si³¹ wci¹gaj¹ do sklepu. Oj, tego bardzo nie lubimy ale widaÌ taki tu panuje styl. Co ciekawe wiêkszoœÌ stoisk od razu przypad³a nam do gustu. Wiele rzeczy zaczê³o nam siê podobaÌ. Przystanêliœmy na chwilê przy stoisku z koszulkami. Poogl¹daliœmy kilka z nich, by ostatecznie wybraÌ dwie. Pierwsza cena rzecz jasna by³a mocno zawy¿ona, ale ju¿ po kilku minutach mi³ej rozmowy ze sprzedawczyni¹ cena spad³a do akceptowalnego przez nas poziomu. Czy tak zatem wygl¹daj¹ Ci nieprzyjaŸni wietnamscy sprzedawcy, czy tylko trafiliœmy na wyj¹tek do regu³y? W drodze powrotnej do hotelu przeszliœmy siê jednym z miejskich parków. By³ wczesny wieczór. Wielu mieszkaùców Sajgonu uprawia³o tam marszobiegi, gimnastykowa³o siê, wyprowadza³o pieski, spotyka³o siê ze znajomymi... Œwietne miejsce i czas do podgl¹dania codziennego ¿ycia mieszkaùców..

Nie mieliœmy wiele czasu na pobyt w Sajgonie, przez co drugiego dnia postanowiliœmy zobaczyÌ tak du¿o jak to mo¿liwe. Przez wiêkszoœÌ dnia chodziliœmy zau³kami miasta, odwiedzaj¹c raz po raz co bardziej interesuj¹ce miejsca. Zaczêliœmy od wizyty w dawnym Pa³acu Prezydenckim, do 1975 roku siedzibie w³adz Wietnamu Po³udniowego. Obecnie miejsce to nosi nazwê Pa³acu Reunifikacji i w³aœciwie nie zmieni³o wygl¹du od chwili gdy 1 kwietnia 1975 roku na jego teren wjecha³y pó³nocnowietnamskie czo³gi koùcz¹c tym samym wojnê. Pa³ac jest typowo wspó³czesn¹ rezydencj¹ przez co pró¿no w nim szukaÌ zabytkowych przedmiotów. Pa³ac zwiedza siê w asyœcie przewodnika. Nasz - jakkolwiek sympatyczny - s³abo mówi³ po angielsku. Do tego wada zgryzu powodowa³a ¿e bardzo trudno by³o go czasem zrozumieÌ. Swoj¹ drog¹ nie mieliœmy pojêcia, ¿e jêzyk angielski mo¿e byÌ jêzykiem tonalnym. Nasz przewodnik by³ w stanie wykrzesaÌ z niego co najmniej 10 ró¿nych tonów, co jak mo¿na siê domyœlaÌ zupe³nie nie polepsza³o mo¿liwoœci jego zrozumienia. Ch³opaczyna by³ mi³y, ale w ka¿dym jego s³owie da³o siê wyczuÌ przeprowadzan¹ od ko³yski indoktrynacjê. Wiele z rzeczy o których opowiada³ tylko ociera³o siê o prawdê a wiele by³o zwyczajnie wypaczon¹ prawd¹ historyczn¹. Có¿, wiedzieliœmy ¿e w Wietnamie takie rzeczy s¹ na porz¹dku dziennym wiêc przynajmniej nie byliœmy zaskoczeni.

PóŸniej udaliœmy siê do muzeum wojny. Miejsce ponoÌ bardzo popularne poœród zagranicznych turystów w gruncie rzeczy okaza³o siê zupe³n¹ pora¿k¹. Wed³ug zamys³u Wietnamczyków miejsce to ma pokazywaÌ jakiego rodzaju zbrodni na narodzie wietnamskim dopuœcili siê imperialistyczni najeŸdŸcy (czyt. Amerykanie). Zatem zwiedzaj¹cy mog¹ obejrzeÌ tony wojskowego ¿elastwa, zdjêcia ofiar napalmu, bomb fosforowych, œrodków chemicznych, tortur i pacyfikacji wiosek czy wszelakich masakr. Szkoda tylko, ¿e ekspozycje nie pokazuj¹ jakich zbrodni dopuszczali siê sami komuniœci na ludnoœci wiejskiej niesk³onnej do wspó³pracy, na "opornych" mieszkaùcach w czasie okupacji Hue czy na likwidacji przeciwników politycznych w zakoùczeniu wojny. Có¿, zwyczajnie zak³amane z nich egzemplarze... Normalnie napisalibyœmy, ¿e wizyta w tym muzeum to zwyczajna strata czasu gdyby nie jedna sala zawieraj¹ca absolutnie genialne zdjêcia fotoreporterów wojennych pracuj¹cych dla obydwu stron konfliktu. Zdjêcia s¹ unikalne i stanowi¹ przyk³ad wirtuozerii w pos³ugiwaniu siê aparatem fotograficznym. Niektóre obrazy szokuj¹ inne wprowadzaj¹ w zadumê. Ca³a wystawa nosi nazwê "Requiem". Nazwa nie jest przypadkowa, gdy¿ wszelkie wystawione fotografie s¹ dzie³em fotografów którzy stracili ¿ycie w czasie pracy. Dlatego na przyk³ad nie sposób by³o znaleŸÌ genialnych fotografii jednego z najwybitniejszych fotografów tej wojny, Brytyjczyka Tima Page'a, s¹ za to fotografie jego przyjaciela, zabitego w Kambod¿y Sean'a Flynn'a. Te zdjêcia zwyczajnie trzeba zobaczyÌ.

NastĂŞpnego dnia wykupiliÂśmy sobie caÂłodziennÂą wycieczkĂŞ do Cu Chi oraz ÂświÂątyni Cao Dai w Tay Ninh. Tym razem przewodnik doskonale mĂłwiÂł po angielsku i caÂła wyprawa przebiegÂła bez niespodzianek. MoÂżna trochĂŞ narzekaĂŚ na nazbyt krĂłtki czas spĂŞdzony w obydwu tych miejscach, ale moÂże inaczej siĂŞ nie da bo caÂła impreza zajĂŞÂła nam dokÂładnie caÂły dzieĂą.

Cao Dai to sekta religijna bardzo popularna w Wietnamie. Pod wzglêdem liczby wyznawców plasuje siê na trzecim miejscu po buddyzmie i chrzeœcijaùstwie. Cao Dai jest w istocie mieszanin¹ wielu religii: buddyzmu, chrzeœcijaùstwa i taoizmu. Wyznawcy modl¹ siê do wielkiego, wszystko wiedz¹cego oka, maj¹c nadziejê na wyzwolenie siê po œmierci z cyklu reinkarnacji. Najwa¿niejsza ich œwi¹tynia znajduje siê 95km na pó³nocny zachód od Sajgonu, na przedmieœciach Tay Ninh. Dotarliœmy tam tu¿ przed po³udniem, przed rozpoczêciem siê po³udniowego nabo¿eùstwa. Na pierwszy rzut oka wszystko przypomina kolorowy festyn. Sama œwi¹tynia mieni siê dziesi¹tkami barw, ale w gruncie rzeczy jest ca³kiem ciekawa. W czasie trwania nabo¿eùstwa turystom pozwala siê przebywaÌ na balkonie sk¹d mog¹ obserwowaÌ co siê dzieje na dole. A dzieje siê ca³kiem du¿o. Parê minut przed po³udniem, do wnêtrza œwi¹tyni wchodz¹ ubrani w bia³e szaty wierni. Mê¿czyŸni maj¹ czarne nakrycia g³ów przypominaj¹ce trochê niewielkie turbany. Nad wszystkim czuwaj¹ porz¹dkowi pilnuj¹c kolejnoœci i miejsc które zajmuj¹ wierni. Dok³adnie w po³udnie rozbrzmiewa grana na ¿ywo muzyka, a do œrodka wchodz¹ religijni dostojnicy. Zajmuj¹ oni miejsca bli¿ej "Wielkiego Oka" zale¿nie od stopnia wtajemniczenia w wierze. Niektórzy dostojnicy maj¹ czerwone, niebieskie lub ¿ó³te habity, co?". Zatem je¿eli ktoœ chce próbowaÌ swoich si³ na strzelnicy KONIECZNIE niech u¿yje s³uchawek a mo¿e i dodatkowo zatyczek.

Sajgon zrobi³ na nas bardzo dobre wra¿enie. Zdecydowanie nie tego siê spodziewaliœmy przez co tym wiêksze zaskoczenie. Nastêpnego dnia przyszed³ czas na wyruszenie dalej na pó³noc.

Informacje praktyczne:
- walutÂą Wietnamu jest Dong. 1USD - 16 000D
- wiza do Wietnamu wyrabiana w KambodÂży - 30 USD, waÂżna 1 miesiÂąc ze sprecyzowanÂą datĂŞ wjazdu do kraju. Brak sprecyzowanego miejsca przekroczenia granicy.
- autobus miĂŞdzynarodowy z Phnom Penh do Ho Chi Minh (Sajgon) firmy Capital Tour. Wyjazd 06:45, przyjazd okoÂło 13:00. Cena 12 USD. Bardzo polecamy ze wzglĂŞdu na doskonalÂą organizacjĂŞ przejÂścia granicy. ZupeÂłnie bezstresowo i szybko.
- turystyczne getto Sajgonu znajduje siĂŞ w rejonie Pham Ngu Lao. CaÂła masa hoteli, restauracji, agencji turystycznych. ZupeÂłnie inny klimat (lepszy) niÂż w Bangkoku. Okolica bardzo nam siĂŞ podobaÂła. Pokoje zazwyczaj o wysokim standardzie. ÂŚrednio od 9USD za pokĂłj ze Âśniadaniem. My znaleÂźliÂśmy przytulny, czysty pokoik za 7 USD bez Âśniadania.
- wstĂŞp do PaÂłacu Reunifikacji - 10 000D
- wstĂŞp do Muzeum wojny - 15 000D
- ca³odzienna wycieczka do Tay Ninh (Cao Dai) i tuneli Cu Chi - 5 USD, pó³dniowa wycieczka do samych tuneli 4USD
- strzelnica w Cu Chi - jeden pocisk do dowolnego karabinu 20 000D ale jest wymóg kupienia minimum 5 pocisków czyli 100 000D, do karabinów maszynowych (np. M60) trzeba kupiÌ minimum 20 pocisków. KONIECZNIE za³ó¿cie zatyczki do uszu!!!
- wstĂŞp do tuneli Cu Chi - 70 000D
- 1kg mango sprzedawanego w dzielnicy turystycznej powinien kosztowaĂŚ nie wiĂŞcej niÂż 15 000D (ceny zaczynajÂą siĂŞ od 30 000D)
- Zakupy ubraĂą wydaje siĂŞ lepiej zrobiĂŚ w Sajgonie niÂż w Hanoi. Ceny sÂą jakby niÂższe. ÂŁadne baweÂłniane podkoszulki z nadrukami juÂż od 1 USD. Bardzo duÂży wybĂłr, zwÂłaszcza na bazarze Ben Thanh. Zwyczajnie wszystko co siĂŞ chce kupiĂŚ jest w jednym miejscu.
- Internet jest bardzo szybki i tani. W kawiarenkach pÂłaci siĂŞ 100D / min. W wielu hotelach jest darmowy dla goÂści.